Integrale aanpak en gezamenlijke investering creëert toekomstwaarde

Met een investering kansen creëren voor een volgende investering. Dat is de kern van investeringsbenadering die Jurgen van der Heijden en Hanneke Puts in hun paper ‘Toekomstwaarde als basis voor meervoudige investeringen’ uiteenzetten. Van der Heijden, van AT Osborne: “De vraag zou eigenlijk altijd moeten zijn hoe je een waardetrap kunt realiseren. Een investering in het één legt dan een nieuwe trede als basis voor een volgende investering. Daardoor kun je verschillende toekomstwaarden op elkaar stapelen.”

In hun prijswinnende paper illustreren zij het concept van een 'toekomstwaardetrap' onder meer met een case uit Gouda, waar drie afzonderlijke opgaven integraal kunnen worden opgelost. Een voetbalveld dreigt onbespeelbaar te worden door wateroverlast en moet worden opgehoogd, het riool moet worden afgekoppeld, en er bestaat een grote behoefte om waterberging te realiseren om het gebied klimaatbestendig te houden.

Creëren multipliers

“Gewoon ophogen van het veld is natuurlijk mogelijk”, zegt Van der Heijden, maar daarmee is het voetbalveld niet ook geschikt als waterbergingslocatie. De gemeente zou op zoek moeten naar andere bergingscapaciteit. En het waterschap wordt wellicht geconfronteerd met wateroverlast elders in de polder.” Maar het kan ook anders: innovatieve renovatie biedt de mogelijkheid om onder het voetbalveld een waterbergingsvoorziening te realiseren. “Dat creëert een aantal multipliers: het sportveld blijft beter en vaker bespeelbaar, het vergroot de waterbergingscapaciteit en de kans op wateroverlast elders in de polder neemt af.”

Samenbrengen van afzonderlijke opgaven

Door de afzonderlijke opgaven samen aan te pakken en hier samen in te investeren ontstaat een ‘trap met toekomstwaarden’: bespeelbaarheid van het veld, waterberging, waterafvoer en afkoppeling van het riool. “En die trap kan nog hoger, omdat de eerste investeringen ook toekomstwaarde creëren voor toekomstige investeringen in klimaatadaptatie, waterzuivering, onderhoud en een verbeterde leefomgevingskwaliteit.

Integrale financiering grootste uitdaging

Het realiseren van een dergelijke toekomstwaarde-trap is geen kwestie van technologische innovatie. Er is wel sociale innovatie nodig. En: het is van groot belang verschillende potjes geld samen te brengen. De integrale financiering is de grootste uitdaging. In hun paper pleiten Van der Heijden en Puts voor het instellen van een investeringsfonds om waardetrapprojecten zoals dat in Gouda, te kunnen financieren.

Masterclass verkent financieringsconcepten

Binnen het UP wordt al langer nagedacht over zo’n fonds. Van der Heijden: “Het was bijvoorbeeld ook onderdeel van een masterclass in het najaar 2016 over nieuwe financieringsconcepten voor meervoudige projecten. Mede op basis van de discussies die toen gevoerd zijn, zetten we nu vervolgstappen en zijn we de mogelijkheden en onmogelijkheden van dit financieringsinstrument verder aan het verkennen.”